แบบฟอร์มการเก็บข้อมูลเพื่อการประเมินแบบมีโครงสร้าง

ชื่อโครงการ ท่องเที่ยวเชิงเกษตรลดสารเคมี สร้างสุขภาวะชุมชนบ้านคลองลำแชง (ต่อเนื่อง ปี 2)

รหัสโครงการ 58-03891 รหัสสัญญา 58-00-2156 ระยะเวลาโครงการ 15 กันยายน 2558 - 15 ตุลาคม 2559

แบบประเมินคุณค่าของโครงการที่เกี่ยวข้องกับการสร้างเสริมสุขภาพ

เป็นการคุณค่าที่เกิดจากโครงการในมิติต่อไปนี้

  • ความรู้ด้านการสร้างเสริมสุขภาพและนวัตกรรมเชิงระบบสุขภาพชุมชน
  • การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมที่มีผลต่อสุขภาวะ
  • การปรับเปลี่ยนสิ่งแวดล้อมที่เอื้อต่อสุขภาวะ
  • ผลกระทบเชิงบวกและนโยบายสาธารณะที่เอื้อต่อการสร้างสุขภาวะชุมชน
  • กระบวนการชุมชน
  • มิติสุขภาวะปัญญา / สุขภาวะทางจิตวิญญาณ
คุณค่าที่เกิดขึ้น
ประเด็น
ผลที่เกิดขึ้นรายละเอียดหลักฐาน/แหล่งอ้างอิงแนวทางการพัฒนาต่อ
มีไม่มี
1. เกิดความรู้ หรือ นวัตกรรมชุมชน

 

 

 

1. ความรู้ใหม่ / องค์ความรู้ใหม่

จากกิจกรรมการสำรวจข้อมูลของกลุ่มเยาวชนท่ำให้ได้ข้อมูลเกี่ยวกับการทำเกษตรอินทรีย์สำหรับใช้ในการวิเคราะห์หาแนวทางแก้ไขและพัฒนาการทำเกษตรอินทรีย์ของชุมชนต่อไป

-เอกสารรายงานการสำรวจข้อมูล

-กลุ่มนักเรียนแกนนำใน 7 โรงเรียนที่เข้าร่วมโครงการ

-ข้อมูลในเว็บไซต์

-ภาพถ่ายกิจกรรม

  • นำข้อมูลที่รวบรวมได้มาจัดทำเป็นฐานข้อมูลและจัดเก็บอย่างเป็นระบบ
  • ขยายขนาดของกลุ่มนักเรียนแกนนำ โดยการเพิ่มจำนวนสมาชิก และการถ่ายทอดองค์ความรู้ในกลุ่มนักเรียนภายในโรงเรียน และภายนอกโรงเรียน รวมถึงการถ่ายทอดความรู้สู่รุ่นน้องต่อไป
2. สิ่งประดิษฐ์ / ผลผลิตใหม่

 

 

 

3. กระบวนการใหม่

เกิดสภาผู้นำชุมชน มีการประชุม แลกเปลี่ยนความคิดเห็น และการรายงานผลการดำเนินการโครงการเป็นประจำ ทุกเดือน ทำให้เกิดกลไกและกระบวนการใหม่ในการจัดการชุมชน

-บันทึกรายการการประชุมสภาผู้นำประจำเดือน

-ข้อมูลในเว็บไซต์ คนใต้สร้างสุข

-ภาพถ่ายกิจกรรม

พัฒนาและปรับปรุงกลไกการมีส่วนร่วมของสมาชิกในชุมชนผ่านสภาผู้นำชุมชนอย่างต่อเนื่อง

4. วิธีการทำงาน / การจัดการใหม่

 

 

 

5. การเกิดกลุ่ม / โครงสร้างในชุมชนใหม่

เกิดกลุ่มมัคคุเทศก์อาสา โดยมีแกนนำเป็นกลุ่มเยาวชน และเกิดกลุ่มเกษตรอินทรีย์ในชุมชน

-ข้อมูลในเว็บไซต์ คนใต้สร้างสุข

-ภาพถ่ายกิจกรรม

การเพิ่มจำนวนสมาชิกของกลุ่มมัคคุเทศก์อาสาให้มากขึ้น และขยายจำนวนครัวเรือนที่เข้าร่วมกลุ่มเกษตรอินทรีย์ให้มากขึ้น

6. แหล่งเรียนรู้ใหม่

มีการสำรวจและพัฒนาแหล่งท่องเที่ยวที่นักท่องเที่ยวสามารถเรียนรู้ธรรมชาติและระบบนิเวศได้

-ข้อมูลในเว็บไซต์ คนใต้สร้างสุข

-ภาพถ่ายกิจกรรม

-สถานที่ท่องเที่ยวสำคัญในชุมชน

ปรับปรุงและพัฒนาแหล่งท่องเที่ยวให้สามารถรองรับนักท่องเที่ยวได้อย่างต่อเนื่อง และพัฒนางานด้านการประชาสัมพันธ์และงานด้านการตลาดให้เข้าถึงกลุ่มนักท่องเที่ยวให้มากยิ่งขึ้น

7. อื่นๆ

 

 

 

2. เกิดการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมที่เอื้อต่อสุขภาพ

 

 

 

1. การดูแลสุขอนามัยส่วนบุคคล

 

 

 

2. การบริโภค

การเกิดกลุ่มเกษตรอินทรีย์ในชุมชน ทำให้คนในชุมชนได้บริโภคอาหารที่ปลอดภัย

-ข้อมูลในเว็บไซต์ คนใต้สร้างสุข

-ภาพถ่ายกิจกรรม

-แปลงผักเกษตรอินทรีย์

เพิ่มจำนวนครัวเรือนที่ปลูกผักอินทรีย์เพื่อบริโภคเองในครัวเรือน และควรค้นหาช่องทางการตลาดเพื่อจำหน่ายสินค้าเกษตรอินทรีย์ของชุมชน เพื่อเพิ่มรายได้ให้แก่สมาชิกในชุมชนได้อีกทางหนึ่ง

3. การออกกำลังกาย

มีการจัดกิจกรรมคลองลำแซงชวนปั่น ในรูปแบบแรลลี่จักรยาน เป็นการรวมกิจกรรมการออกกำลังกายกับกิจกรรมสันทนาการเข้าไว้ด้วยกัน

-ข้อมูลในเว็บไซต์ คนใต้สร้างสุข

-ภาพถ่ายกิจกรรม

ควรจัดกิจกรรมการออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอเพื่อสร้างสภาพแวดล้อมในชุมชนที่เอื้อต่อการออกกำลังกาย

4. การลด ละ เลิก อบายมุข เช่น การพนัน เหล้า บุหรี่

การกำหนดให้พื้นที่จัดกิจกรรมเป็นสถานที่ปลอดบุหรี่ทำให้กลุ่มผู้สูบบุหรี่ลดการสูบบุหรี่ลงได้ในช่วงเวลาที่เข้าร่วมกิจกรรม และการจัดกิจกรรมการดูแลสุขภาพทำให้กลุ่มผู้สูบบุหรี่ตระหนักถึงโทษของบุหรี่มากขึ้น

-ข้อมูลในเว็บไซต์

-ภาพถ่ายกิจกรรม

-ป้ายเขตปลอดบุหรี่

ขยายพื้นที่ปลอดบุหรี่ให้คลอบคลุมเต็มพื้นที่

5. การลดพฤติกรรมเสี่ยง เช่น พฤติกรรมเสี่ยงทางเพศ การขับรถโดยประมาท

มีการจัดกิจกรรมคลองลำแซงชวนปั่น โดยมีการให้ความรู้ด้านความปลอดภัยในการขับขี่จักรยาน

-ข้อมูลในเว็บไซต์

-ภาพถ่ายกิจกรรม

ควรจัดให้มีกิจกรรมรณรงค์การขับขี่ปลอดภัยในชุมชนอย่างต่อเนื่อง

6. การจัดการอารมณ์ / ความเครียด

การมีกิจกรรมร่วมกันของสมาชิกในชุมชนอย่างต่อเนื่อง ทั้งเยาวชนและผู้ใหญ่ ทำให้สมาชิกในชุมชนมีโอกาสในการพูดคุย ปรึกษาหารือ เอื้อเฟื้อเผื่อแผ่ และแสดงความปราถนาดีต่อกัน ทำให้ช่วยลดความเครียด และมีโอกาสในการลดความเครียดจากปัญหาในการดำเนินชีวิต

-ข้อมูลในเว็บไซต์

-ภาพถ่ายกิจกรรม

จัดกิจกรรมให้สมาชิกในชุมชนมีโอกาสพบปะพูดคุยกันมากขึ้น

7. การดำรงชีวิต / วิถีชีวิต เช่น การใช้ภูมิปัญญาท้องถิ่น / สมุนไพรในการดูแลสุขภาพตนเอง

ฐานการเรียนรู้เกษตรธาตุ 4 เป็นการเรียนรู้การทำการเกษตรอินทรีย์โดยใช้ภูมิปัญญาท้องถิ่นในการจัดการ

-ข้อมูลในเว็บไซต์

-ภาพถ่ายกิจกรรม

-ฐานเรียนรู้เกษตรธาตุ 4

ควรถ่ายทอดองค์ความรู้เกี่ยวกับเกษตรธาตุ 4 แก่กลุ่มเยาวชนและขยายผลอย่างต่อเนื่อง

8. พฤติกรรมการจัดการตนเอง ครอบครัว ชุมชน

คนในชุมชนมีการปลูกผักอินทรีย์รับประทานเองในครัวเรือน และมีการแบ่งปันกับเพื่อนบ้านข้างเคียง

-ข้อมูลในเว็บไซต์

-ภาพถ่ายกิจกรรม

เพิ่มจำนวนครัวเรือนที่ปลูกผักอินทรีย์เพื่อบริโภคเองในครัวเรือน และควรค้นหาช่องทางการตลาดเพื่อจำหน่ายสินค้าเกษตรอินทรีย์ของชุมชน เพื่อเพิ่มรายได้ให้แก่สมาชิกในชุมชนได้อีกทางหนึ่ง

9. อื่นๆ

 

 

 

3. การสร้างสภาพแวดล้อมที่เอื้อต่อสุขภาพ (กายภาพ สังคม และเศรษฐกิจ)

 

 

 

1. กายภาพ เช่น มีการจัดการขยะ ป่า น้ำ การใช้สารเคมีเกษตร และการสร้างสิ่งแวดล้อมในครัวเรือนที่ถูกสุขลักษณะ

มีการจัดการป่า สวน และแหล่งน้ำ การปลูกผักอินทรีย์ ลดการใช้สารเคมี และการพัฒนาแหล่งท่องเที่ยวทางธรรมชาติ

-ข้อมูลในเว็บไซต์

-ภาพถ่ายกิจกรรม

-แหล่งท่องเที่ยวทางธรรมชาติในชุมชน

ปรับปรุงและพัฒนาแหล่งท่องเที่ยวให้สามารถรองรับนักท่องเที่ยวได้อย่างต่อเนื่อง และพัฒนางานด้านการประชาสัมพันธ์และงานด้านการตลาดให้เข้าถึงกลุ่มนักท่องเที่ยวให้มากยิ่งขึ้น

2. สังคม เช่น มีความปลอดภัยในชีวิตและทรัพย์สิน ลดการเกิดอุบัติเหตุ ครอบครัวอบอุ่น การจัดสภาพแวดล้อมที่เอื้อต่อเด็ก เยาวชน และกลุ่มวัยต่าง ๆ มีพื้นที่สาธารณะ/พื้นที่ทางสังคม เพื่อเอื้อต่อการส่งเสริมสุขภาพของคนในชุมชน มีการใช้ศาสนา/วัฒนธรรมเป็นฐานการพัฒนา
  • มีการถ่ายทอดความรู้ด้านภูมิปัญญาท้องถิ่นสู่เด็กและเยาวชน
  • คนในชุมชนปลูกผักอินทรีย์ช่วยลดรายจ่ายในครัวเรือน

-ข้อมูลในเว็บไซต์

-ภาพถ่ายกิจกรรม

-กลุ่มยุวเกษตร

จัดกิจกรรมถ่ายทอดความรู้ด้านภูมิปัญญาแก่เด็กและเยาวชนอย่างต่อเนื่อง

3. เศรษฐกิจสร้างสรรค์สังคม /สร้างอาชีพ / เพิ่มรายได้

คนในชุมชนปลูกผักอินทรีย์ช่วยลดรายจ่ายในครัวเรือน และสามารถจำหน่ายเพิ่มรายได้ให้แก่ตนเองและครัวเรือน รวมทั้งมีรายได้เพิ่มจากการท่องเที่ยวในชุมชน

-ข้อมูลในเว็บไซต์

-ภาพถ่ายกิจกรรม

-แปลงผักอินทรีย์

เพิ่มจำนวนครัวเรือนที่ปลูกผักอินทรีย์เพื่อบริโภคเองในครัวเรือน และควรค้นหาช่องทางการตลาดเพื่อจำหน่ายสินค้าเกษตรอินทรีย์ของชุมชน เพื่อเพิ่มรายได้ให้แก่สมาชิกในชุมชนได้อีกทาง

4. มีการบริการสุขภาพทางเลือก และมีช่องทางการเข้าถึงระบบบริการสุขภาพ

 

 

 

5. อื่นๆ

 

 

 

4. การพัฒนานโยบายสาธารณะที่เอื้อต่อสุขภาวะ

 

 

 

1. มีกฎ / กติกา ของกลุ่ม ชุมชน

มีการกำหนดกฎการใช้ประโยชน์แหล่งท่องเที่ยวในชุมชน และข้อตกลงในการไม่ใช้สารเคมีในพื้นที่ใกล้แหล่งน้ำ

-ข้อมูลในเว็บไซต์

-ภาพถ่ายกิจกรรม

-กฎการใช้ประโยชน์แหล่งท่องเที่ยวในชุมชน และข้อตกลงในการไม่ใช้สารเคมีในพื้นที่ใกล้แหล่งน้ำ

ควรพัฒนากฎการใช้ประโยชน์แหล่งท่องเที่ยวในชุมชน และข้อตกลงในการไม่ใช้สารเคมีในพื้นที่ใกล้แหล่งน้ำเพิ่มเติมให้ครอบคลุมทุกด้าน และควรประกาศให้ทราบอย่างทั่วถึง

2. มีมาตรการทางสังคมของกลุ่ม ชุมชน

 

 

 

3. มีธรรมนูญของชุมชน

 

 

 

4. อื่นๆ เช่น ออกเป็นข้อบัญญัติท้องถิ่น ฯลฯ

 

 

 

5. เกิดกระบวนการชุมชน

 

 

 

1. เกิดการเชื่อมโยงประสานงานระหว่างกลุ่ม / เครือข่าย (ใน และหรือนอกชุมชน)

เกิดการเชื่อมโยงประสานงานระหว่างกลุ่มในชุมชนและนอกชุมชน เช่น กลุ่มเยาวชนใน 7 โรงเรียน เจ้าหน้าที่สาธารณสุขอำเภอ เจ้าหน้าที่จากโรงพยาบาล และเครือข่ายเกษตรอินทรีย์อื่นๆทั้งในและนอกพื้นที่

-ข้อมูลในเว็บไซต์

-ภาพถ่ายกิจกรรม

ขยายเครือข่ายกับองค์กรทั้งภายในและภายนอกชุมชนอย่างหลากหลายเพื่อประสานงานในการพัฒนาแหล่งท่องเที่ยวและการทำเกษตรอินทรีย์ในชุมชนต่อไป

2. การเรียนรู้การแก้ปัญหาชุมชน (การประเมินปัญหา การวางแผน การปฏิบัติการ และการประเมิน)

ในกระบวนการพัฒนาแหล่งท่องเที่ยว มีการรวบรวมข้อมูลที่เกี่ยวข้อง การอบรมพัฒนาศักยภาพสมาชิกกลุ่มมัคคุเทศก์อาสา การจัดทำแผนปฏิบัติงานกลุ่ม และการติดตามประเมินผลการดำเนินงานของกลุ่ม

-ข้อมูลในเว็บไซต์

-ภาพถ่ายกิจกรรม

-เอกสารรายงานการสำรวจข้อมูล

ควรจัดทำฐานข้อมูลให้มีความทันสมัย อบรมพัฒนาศักยภาพสมาชิกกลุ่มอย่างสม่ำเสมอ และติดตามประเมินผลการดำเนินงานของกลุ่มอย่างต่อเนื่อง

3. การใช้ประโยชน์จากทุนในชุมชน เช่น การระดมทุน การใช้ทรัพยากรบุคคลในชุมชน

ในการพัฒนาแหล่งท่องเท่ียวมีการสำรวจสถานที่ท่องเที่ยวภายในชุมชน โดยใช้ทุนของชุมชนในการดำเนินการขับเคลื่อน ทั้งทุนทรัพยากรธรรมชาติ ทุนทรัพยากรบุคคล และทุนด้านภูมิปัญญา

-ข้อมูลในเว็บไซต์

-ภาพถ่ายกิจกรรม

ค้นหาทุนชุมชนเพิ่มเติม และนำทุนของชุมชนมาใช้ให้เกิดประโยชน์สูงสุด

4. มีการขับเคลื่อนการดำเนินงานของกลุ่มและชุมชนที่เกิดจากโครงการอย่างต่อเนื่อง

มีการติดตามการดำเนินงานของกลุ่มมัคคุเทศก์อาสา และกลุ่มยุวเกษตรอย่างต่อเนื่อง

-ข้อมูลในเว็บไซต์

-ภาพถ่ายกิจกรรม

-กลุ่มมัคคุเทศก์อาสา

-กลุ่มยุวเกษตร

ควรมีการพัฒนาศักยภาพและติดตามการดำเนินงานของกลุ่มมัคคุเทศก์อาสา และกลุ่มยุวเกษตรอย่างต่อเนื่อง

5. เกิดกระบวนการจัดการความรู้ในชุมชน

การสำรวจข้อมูลโดยกลุ่มเยาวชนทำให้ได้ข้อมูลเกี่ยวกับการทำเกษตรอินทรีย์สำหรับใช้ในการวิเคราะห์หาแนวทางแก้ไขและพัฒนาการทำเกษตรอินทรีย์ของชุมชนต่อไป

-ข้อมูลในเว็บไซต์

-ภาพถ่ายกิจกรรม

-เอกสารรายงานการสำรวจข้อมูลและการวิเคราะห์ข้อมูล

นำข้อมูลที่รวบรวมได้มาจัดทำเป็นฐานข้อมูลและจัดเก็บอย่างเป็นระบบ

6. เกิดทักษะในการจัดการโครงการ เช่น การใช้ข้อมูลในการตัดสินใจ การทำแผนปฏิบัติการ

มีการสำรวจและวิเคราะห์ข้อมูลสถานการณ์ของชุมชนก่อนตัดสินใจดำเนินการ และมีการวางแผนก่อนการดำเนินการทุกกิจกรรม

-ข้อมูลในเว็บไซต์

-ภาพถ่ายกิจกรรม

-เอกสารรายงานการสำรวจข้อมูล

นำข้อมูลที่รวบรวมได้มาจัดทำเป็นฐานข้อมูลและจัดเก็บอย่างเป็นระบบ ปรับปรุงแผนปฏิบัติงานเป็นระยะ

7. อื่นๆ

 

 

 

6. มิติสุขภาวะปัญญา / สุขภาวะทางจิตวิญญาณ

 

 

 

1. ความรู้สึกภาคภูมิใจในตัวเอง / กลุ่ม / ชุมชน

จากการรวมกลุ่มปลูกผักอินทรีย์ในชุมชนทำให้สมาชิกในชุมชนมีรายได้เพิ่มขึ้นและมีความภาคภูมิใจในการรวมกลุ่มกันทำงาน และสามารถพัฒนาแหล่งท่องเที่ยวของชุมชน ทำให้ชุมชนเกิดความภาคภูมิใจและหวงแหนทรัพยากรในชุมชน

-ข้อมูลในเว็บไซต์

-ภาพถ่ายกิจกรรม

-แหล่งท่องเที่ยวในชุมชน

-แปลงผักอินทรีย์

-ปรับปรุงและพัฒนาแหล่งท่องเที่ยวให้สามารถรองรับนักท่องเที่ยวได้อย่างต่อเนื่อง และพัฒนางานด้านการประชาสัมพันธ์และงานด้านการตลาดให้เข้าถึงกลุ่มนักท่องเที่ยวให้มากยิ่งขึ้น

-เพิ่มจำนวนครัวเรือนที่ปลูกผักอินทรีย์เพื่อบริโภคเองในครัวเรือน และควรค้นหาช่องทางการตลาดเพื่อจำหน่ายสินค้าเกษตรอินทรีย์ของชุมชน เพื่อเพิ่มรายได้ให้แก่สมาชิกในชุมชนได้อีกทาง

2. การเห็นประโยชน์ส่วนรวมและส่วนตนอย่างสมดุล

การเข้าร่วมกลุ่มมัคคุเทศก์อาสา และกลุ่มยุวเกษตรทำให้เยาวชนและคนในชุมชนมีจิตสาธารณะและมีโอกาสได้ทำงานเพื่อส่วนรวมมากขึ้น ในขณะเดียวกันก็สามารถสร้างรายได้ให้กับตนเองและครอบครัว

-ข้อมูลในเว็บไซต์

-ภาพถ่ายกิจกรรม

-กลุ่มมัคคุเทศก์อาสา

ควรมีการพัฒนาศักยภาพและติดตามการดำเนินงานของกลุ่มมัคคุเทศก์อาสา และกลุ่มยุวเกษตรอย่างต่อเนื่อง

3. การใช้ชีวิตอย่างเรียบง่าย และพอเพียง

การปลูกผักอินทรีย์และการจัดการแหล่งท่องเที่ยวบนพื้นฐานของภูมิปัญญาเป็นการดำเนินการตามหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง ไม่ต้องละทิ้งชุมชนเพื่อหารายได้โดยการประกอบอาชีพในเมือง สามารถใช้ชีวิตอยู่ในชุมชนได้อย่างเรียบง่ายและมีความสุข

-ข้อมูลในเว็บไซต์

-ภาพถ่ายกิจกรรม

-แปลงผักอินทรีย์

ควรขยายความรู้ในการดำเนินชีวิตตามหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงให้แก่เด็กและเยาวชนรวมถึงคนในชุมชนอย่างต่อเนื่อง

4. ชุมชนมีความเอื้ออาทร

การมีกิจกรรมร่วมกันของสมาชิกในชุมชนอย่างต่อเนื่อง ทำให้สมาชิกในชุมชนมีโอกาสในการพูดคุย ปรึกษาหารือ เอื้อเฟื้อเผื่อแผ่ และแสดงความปราถนาดีต่อกัน

-ข้อมูลในเว็บไซต์

-ภาพถ่ายกิจกรรม

จัดกิจกรรมที่ส่งเสริมการทำงานร่วมกันของสมาชิกในชุมชนอย่างต่อเนื่องและเพิ่มมากขึ้น

5. มีการตัดสินใจโดยใช้ฐานปัญญา

การพัฒนาแหล่งท่องเที่ยวมีกระบวนการตัดสินใจโดยใช้ฐานของข้อมูลที่ได้จากการสำรวจและและการนำภูมิปัญญาท้องถิ่นมาประยุกต์ใช้ให้เกิดประโยชน์

-ข้อมูลในเว็บไซต์

-ภาพถ่ายกิจกรรม

จัดกิจกรรมที่ส่งเสริมการประยุกต์ใช้ภูมิปัญญาในการดำเนินชีวิตประจำวันอย่างต่อเนื่อง

6. อื่นๆ

 

 

 

7. บทคัดย่อ

 

 

 

1. บทคัดย่อ

ชุมชนบ้านคลองลำแซง หมู่ที่ 6 ตำบลเขาพระ อำเภอรัตภูมิ จังหวัดสงขลา เป็นพื้นที่ทางการเกษตร คนในชุมชน 90% ประกอบอาชีพเกษตรกรรม ประสบปัญหาสำคัญ คือ การใช้สารเคมีทางการเกษตรที่ส่งผลให้เกิดผลกระทบด้านสุขภาพและสิ่งแวดล้อม ในปี 2555 ชุมชนได้ดำเนินการโครงการสร้างสุขภาวะเกษตรกรลดการใช้สารเคมีทางการเกษตร โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อให้ชาวบ้านมีพฤติกรรมลดการใช้สารเคมีในการทำเกษตร เพื่อพัฒนารูปแบบการกระจายสินค้าทางการเกษตรที่ปลอดสารพิษ และเพื่อพัฒนานโยบายของชุมชนที่เกี่ยวกับการส่งเสริมการปลูกผักปลอดสารพิษ การปลูกผักพื้นบ้าน ซึ่งผลจากการดำเนินโครงการดังกล่าว ทำให้ชาวบ้านในพื้นที่สนใจและหันมาปลูกผักพื้นบ้านปลอดสารพิษกันมากขึ้น ยกระดับแปลงเกษตรอินทรีย์ให้เป็นแปลงเกษตรต้นแบบ มีการรวมกลุ่มกัน พูดคุยปรึกษาหารือแลกเปลี่ยน เกี่ยวกับปัญหาอุปสรรคในการทำการเกษตร ชุมชนมีจุดจำหน่ายผักพื้นบ้านปลอดสารพิษในระดับชุมชน แต่ยังไม่สามารถที่จะกระจายผักพื้นบ้านในรูปแบบที่ปลอดสารพิษไปยังตลาดภายนอกได้

ชุมชนบ้านคลองลำแซง จึงได้ดำเนินการโครงการท่องเที่ยวเชิงเกษตรลดสารเคมี สร้างสุขภาวะชุมชนบ้านคลองลำแชง (ต่อเนื่อง ปี 2) โดยมีวัตุประสงค์สำคัญ คือ (1)เพื่อให้คนในชุมชนมีส่วนร่วมในการแก้ไขปัญหาการใช้สารเคมีในภาคการเกษตร (2)เพื่อจัดตั้งกลุ่มเยาวชน “ลูกหลานเกษตรกรรุ่นใหม่ หัวใจเกษตรอินทรีย์” (3)เพื่อส่งเสริมให้ชุมชนเป็นแหล่งท่องเที่ยวเชิงเกษตร(4)เพื่อเพิ่มรายได้แก่คนในชุมชนจากการขายผลผลิตทางการเกษตรให้แก่นักท่องเที่ยว (5)เพื่อผลิตสื่อประชาสัมพันธ์แนะนำชุมชน(6) จัดตั้งกลุ่มมัคคุเทศก์อาสา เพื่อทำหน้าที่บริหารจัดการด้านการท่องเที่ยวในชุมชน (7) เยาวชนและคนในชุมชนมีความรู้ ความเข้าใจเกี่ยวกับเกษตรอินทรีย์ จากการเรียนรู้ทั้งภาคทฤษฎีและการได้ลงมือปฏิบัติจริง และเกิดแรงจูงใจในการปลูกผักปลอดสารพิษ (8) เพื่อพัฒนาศักยภาพชุมชนในการจัดการข้อมูลชุมชน การวางแผน และการจัดทำแผนปฏิบัติการของชุมชน

กิจกรรมและกระบวนการที่สำคัญของโครงการ ได้แก่ สร้างแรงจูงใจให้กับนักเรียนในโรงเรียนที่อยู่ในเขตพื้นที่ตำบลเขาพระโดยการสาธิตการปลูกผักแบบปลอดสารพิษและเน้นให้เยาวชนได้ลงมือปฏิบัติจริง สร้างกระบวนการเรียนรู้เกษตรอินทรีย์แก่คนในชุมชนและบุคคลทั่วไปผ่านการท่องเที่ยว ปรับปรุงภูมิทัศน์แปลงเกษตรปลอดสารพิษและพื้นที่ป่าต้นน้ำให้เกิดเป็นแหล่งท่องเที่ยวเชิงเกษตรโดยการจัดทำป้ายบอกความรู้ ชื่อต้นไม้ ชื่อสมุนไพร จัดทำเว็บไซต์ สื่อประชาสัมพันธ์ชุมชน จัดตั้งกลุ่มยุวเกษตรกรน้อยในโรงเรียน และจัดตั้งกลุ่มมัคคุเทศน์อาสา ทำหน้าที่บริหารจัดการท่องเที่ยวในชุมชน

การดำเนินการโครงการดังกล่าวประสบความสำเร็จและบรรลุตามวัตถุประสงค์ที่กำหนดไว้ โดยทำให้เยาวชนเกิดความรู้ ความเข้าใจเกี่ยวกับเกษตรอินทรีย์ จากการเรียนรู้ทั้งภาคทฤษฎีและการได้ลงมือปฏิบัติจริง และเกิดแรงจูงใจในการปลูกผักปลอดสารพิษ กลุ่มนักท่องเที่ยวได้เรียนรู้กระบวนการทำเกษตรแบบปลอดสารพิษและเกิดความเชื่อมั่นต่อผู้ผลิต แปลงเกษตรอินทรีย์และพื้นที่ป่าต้นน้ำได้รับการปรับปรุงและพัฒนาสามารถเป็นแหล่งท่องเที่ยวและแหล่งเรียนรู้สำหรับคนภายในชุมชนและภายนอกชุมชน โดยการประชาสัมพันธ์ผ่านสื่อที่ผลิตขึ้น การจัดตั้งกลุ่มยุวเกษตรกรน้อยในโรงเรียน และการจัดตั้งกลุ่มมัคคุเทศน์อาสา ทำหน้าที่บริหารจัดการท่องเที่ยวในชุมชน เป็นกลไกสำคัญในการขับเคลื่อนการลดสารเคมีทางการเกษตรของชุมชน

** สรุปภาพรวมโครงการ/รายละเอียด จะนำไปใส่ในบทคัดย่อของรายงาน ส.3